Τι μου έμαθε ο Johnny Walker

Ο έρωτας

Θυμάμαι έναν φίλο μου στο γυμνάσιο -ήταν πολύ αδύνατος και φορούσε σιδερένια γυαλιά μυωπίας- ο οποίος όποτε του ανέφερα πως είμαι ερωτευμένος -και ήμουν αρκετά συχνά- χαμογελούσε με το πιο πικρόχολο χαμόγελο του και μου έλεγε το εξής:

Ο έρωτας δεν είναι τίποτα παραπάνω από έκκριση συγκεκριμένων χημικών ουσιών στον εγκέφαλο σου. Είναι τόσο απλό.

Κάθε φορά που άκουγα εκείνη την φράση είχα την αίσθηση πως κυριολεκτικά κατουρούσε με τις ηλίθιες φιλοσοφίες του πάνω σε ότι πιο ιερό και αγνό έκρυβα στο βάθος της ψυχής μου.

Θυμάμαι να βαδίζουμε για ώρες στους δρόμους κοιτάζοντας κάτω χωρίς να ανταλλάσσουμε ούτε μια κουβέντα.

Στην πράξη βέβαια ήμουν άσχετος όσο αφορά τα ερωτικά ζητήματα. Δεν είχα φιλήσει ποτέ μου κορίτσι και δεν είχα ιδέα για ποιο λόγο θα ήμουν ευτυχισμένος αν έβαζα το χέρι μου ανάμεσα στα πόδια της. Όμως ήμουν σίγουρος. Ο έρωτας ήταν κάτι σπουδαίο. Το είχα ακούσει σε τραγούδια. Το είχα διαβάσει σε βιβλία. Το ένιωθα κάθε φορά που μια συμμαθήτρια μου φορούσε στενό τζιν και ανέβαινε τις σκάλες για την τάξη.

Έχουν περάσει πολλά χρόνια από τότε και το μόνο που έχω να πω για το θέμα είναι πως στην πραγματικότητα δεν ξέρω τι ακριβώς είναι ο έρωτας.

Αυτό που ξέρω είναι πως έχω δει ανθρώπους να κάνουν ένα σωρό ανόητες πράξεις στο όνομα του. Έχω δει γυναίκες να ανέχονται να τις κακοποιούν, άντρες να στραπατσάρουν τα αμάξια τους μεθυσμένοι στην εθνική, μπουνταλάδες να στέλνουν ανόητα μηνύματα με καρδούλες και ποιήματα της κακιάς ώρας. Ξέρω ανθρώπους που χαράμισαν ολόκληρα χρόνια της ζωής τους περιμένοντας. Περιμένοντας υπομονετικά για το άλλο τους μισό…

Υποθέτω πως ο έρωτας είναι μια από αυτές τις λέξεις που σημαίνουν τα πάντα και τίποτα. Ιστορικά έχει πάρει εκατοντάδες διαφορετικές μορφές. Στην αρχαία Ελλάδα ήταν σεξουαλική επιθυμία και πόθος. Στα τέλη του Μεσαίωνα μπορούσε να σημαίνει κάτι απόλυτα υπερβατικό και αγνό όπως την ολοκληρωτική παράδοση στο θέλημα του Θεού ή κάτι λιγόψυχο και θηλυπρεπές όπως την εμμονή ενός άνδρα με το γυναικείο φύλλο. Στις μέρες μας διαφημίζεται ως το απόλυτο ελιξίριο. Ο έρωτας θα σε κρατήσει για πάντα νέο. Θα σου δώσει ζωή. Θα σε κάνει ευτυχισμένο. Όπως μια μάρκα δημητριακών ή ένα πλυντήριο νέας γενιάς.

Στα βιβλιοπωλεία υπάρχουν εκατοντάδες βιβλία για τον έρωτα. Τα περισσότερα είναι οδηγοί επιβίωσης. Πως να κάνεις μια σχέση να κρατήσει για πάντα. Πως να γοητεύσεις μια γυναίκα ή έναν άντρα. Έχω διαβάσει αρκετά από αυτά. Τα περισσότερα είναι για πέταμα όπως οι κακογραμμένες οδηγίες χρήσεις. Στο τέλος δεν ξέρεις που να βάλεις τι και κλαις τα λεφτά που ξόδεψες.

Υπάρχουν ακόμα βιβλία ανθολόγια με κουβέντες διάσημων συγγραφέων ή διανοούμενων. Όμως είναι ηλίθιο να ακούσεις συμβουλές διανοούμενων για τον έρωτα. Ο έρωτας γίνεται με τα χέρια και το στόμα και τα γεννητικά όργανα. Πιο λογικό θα ήταν να ακούσεις τι έχει να σου πει μια έμπειρη ιερόδουλη ή ακόμα ένας μικροβιολόγος για το θέμα.

Ο τζόγος

Ο έρωτας είναι όπως ο τζόγος. Ελπίζεις πως θα πιάσεις πολλά, πως θα πιάσεις το τζακ ποστ, όμως στην τελική βγαίνεις πάντα χαμένος.

Μελέτες έχουν δείξει πως οι παθολογικοί τζογαδόροι πάσχουν από χαμηλότερα επίπεδα νορεπινεφρίνης, μιας ουσίας που δρα ως νευροδιαβιβαστής στον εγκέφαλο. Φαίνεται πως η ένταση και ο ενθουσιασμός που αισθάνεται ο τζογαδόρος την ώρα του παιχνιδιού βοηθούν στην έκκριση αυτής της ορμόνης σε μεγαλύτερες ποσότητες στον εγκέφαλο. Ο τζόγος τους προσφέρει, έστω και προσωρινά, την πνευματική διαύγεια και την ευφορία που τους λείπει.

Σου το είπα, είναι όλα στον εγκέφαλο. Έκκριση χημικών ουσιών.

Ο ίδιος δεν έχω υπάρξει θύμα της μανίας του τζόγου. Απορώ πως μου ξέφυγε ανάμεσα στις πολλές παθολογικές και αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές που έχω. Έχω όμως γνωρίσει αρκετούς παθολογικούς τζογαδόρους στην ζωή μου.

Πριν αρκετά χρόνια, στα χρόνια των σπουδών μου στην Αγγλία, δούλευα σε ένα μεξικάνικο εστιατόριο. Ο μόνος Έλληνας εκτός από εμένα στην επιχείρηση ήταν ένας τύπος από την Καλαμάτα. Εγώ ήμουνα δεν ήμουνα είκοσι χρονών ενώ εκείνος ήταν τριάντα και βάλε. Τον θυμάμαι παρότι έχουν περάσει τόσα χρόνια και παρότι δεν υπήρξαμε ποτέ φίλοι γιατί μου έκανε εντύπωση το παρουσιαστικό και η προφορά του. Ήταν αρκετά ψηλός και είχε ένα ασύμμετρα μεγάλο κεφάλι το οποίο άλλαζε αποχρώσεις σαν ηλεκτρονικό παιχνίδι .

Κάθε βράδυ μας εξηγούσε το σύστημα του στο μπλακ τζακ, το οποίο δεν βασιζόταν καθόλου στην τύχη.

The English dont know how to play. They are drunk. I play seriously. I never drink’

Κάθε βράδυ έφευγε από το εστιατόριο για να πάει στο καζίνο και το μεγάλο κεφάλι του αναβόσβηνε μέσα στο στενό δρόμο μιας από τις εκατοντάδες θλιβερές βρετανικές πόλεις του ανατολικού Έσσεξ.. Επέστρεφε την επομένη ωχρός για να δέσει την ποδιά στην μέση του και να ξεκινήσει την δουλειά. Κοιτούσε συνέχεια χαμηλά και δεν μιλούσε σε κανένα.

Μια μέρα με έπιασε από τον ώμο και με πήρε στην άκρη.

‘Αύριο φεύγω. Επιστρέφω Ελλάδα’ μου είπε.

‘Τι έγινε; πως κι έτσι;’

‘Ο πατέρας μου είναι άρρωστος. Πεθαίνει.’

Τον κοίταξα στα μάτια. Είχε δυο όμορφα γαλάζια μάτια. Ξεθωριασμένα και καθαρά όπως ενός παιδιού από διαφημιστικό. Κούμπωσε το μπουφάν του και έβαλε το σακίδιο του στον ώμο.

‘Δυο μήνες ήθελα ακόμα. Δυο μήνες και θα τα είχα καταφέρει.’

Το αύριο

Ένα πράγμα που έχουν κοινό όλοι οι άνθρωποι με μεγάλες προσδοκίες, είτε είναι ερωτικές, είτε οικονομικές είτε οποιασδήποτε άλλης φύσης είναι πως αργά ή γρήγορα έρχονται αντιμέτωποι με την θλιβερή πραγματικότητα της κατάστασης τους. Δεν είναι τυχαίο πως τα ποσοστά αυτοκτονίας των παθολογικών τζογαδόρων είναι υψηλότερα στις μεγάλες ηλικίες. Δεν είναι και λίγο να συνειδητοποιείς πως έχεις πετάξει μια ολόκληρη ζωή στα σκουπίδια για το τίποτα.

Η κατάρα του τζογαδόρου, του ερωτευμένου, του εξαρτημένου είναι η λέξη αύριο. Αύριο θα σταματήσω να πίνω, αύριο θα πιάσω την καλή, αύριο θα με αγαπήσει… Η λέξη αύριο είναι το μεγαλύτερο ναρκωτικό. Απαλύνει όλους τους πόνους, σε βοηθάει να κοιμηθείς, σου δίνει κουράγιο για να αντέξεις μια δύσκολη κατάσταση όμως στην ουσία σε σκοτώνει αργά και βασανιστικά.

Δεν υπάρχει πιο εύκολος τρόπος για να βγάλεις χρήματα από το να πουλήσεις ωραία, ελπιδοφόρα ‘αύριο’ στους ανθρώπους. Οι εκκλησίες πουλάνε δευτέρες παρουσίες, τα πανεπιστημιακά ιδρύματα λαμπρές καριέρες, οι κρέμες νυχτός νεανικές απαλές επιδερμίδες μέχρι τα βαθιά γεράματα…

Ο Σαίξπηρ στο απόγειο της δραματικής του τέχνης έβαλε τον πιο τραγικό του ήρωα τον Μακμπέθ να απαγγέλλει απελπισμένος στην σκηνή.

Αύριο και αύριο και αύριο …

Αυτή η απλή λέξη, που επαναλαμβάνεται ξανά και ξανά, είναι για πολλούς κριτικούς η κορυφαία στιγμή της δραματικής του ποίησης. Η πεμπτουσία της τραγωδίας στην θεατρική πράξη.

Η διαφήμιση μου

Θυμάμαι κάποτε στον αερολιμένα Αθηνών -δεν ξέρω αν είναι ακόμα έτσι-  υπήρχαν μεγάλες αφίσες με διαφημίσεις της μάρκας ουίσκι Johnny Walker. Ήταν αφίσες με την χαρακτηριστική φιγούρα του Βρεττανού Λόρδου να βαδίζει με το μπαστούνι του. Κάτω από την φιγούρα υπήρχαν αποφθέγματα διάσημων συγγραφέων και η χαρακτηριστική φράση ‘Keep Walking’ συνέχισε να περπατάς.

Μου ήρθε η ιδέα τότε να γράψω την καλύτερη διαφήμιση για τον Τζόνυ Ουόκερ. Η αλήθεια είναι πως μου αρέσει το ουίσκυ. Μου αρέσει επίσης η φιλοσοφία πίσω από εκείνες τις διαφημίσεις. Ναι φίλε μου, τα έχεις κάνει σκατά. Ναι, έπεσες έξω. Ναι, το αύριο στο οποίο πίστεψες και στοιχημάτισες όλη σου την ζωή αποδείχθηκε μια μαλακία, όμως πιες ένα ποτήρι ουίσκυ και συνέχισε να περπατάς. Ήταν αληθινό και την ίδια στιγμή ανάλαφρο.

Ο Τζόνι Ουόκερ δεν διατείνεται πως αύριο όλα θα είναι καλύτερα, δεν υπόσχεται κάτι υπέροχο ή μοναδικό όπως οι παπάδες ή τα λεπτά προφυλακτικά για μεγαλύτερη απόλαυση. Ο Τζόνι Ουόκερ δεν υπόσχεται την γη της επαγγελίας, ούτε μια υπέροχη οσμή στις μασχάλες που θα ξετρελάνει τις γυναίκες.

Το μόνο που σε παροτρύνει να κάνεις είναι να συνεχίσεις να βαδίζεις μπροστά. Ότι και να έχει συμβεί. Να πιεις ένα ποτήρι ουίσκι, να χαλαρώσεις και να συνεχίσεις τον δρόμο σου. Είναι σαν τον Ουίλιαμ Σαίξπηρ όμως χωρίς τον στόμφο και την βαρύγδουπη ποίηση.

Σας παρουσιάζω λοιπόν την διαφήμιση μου για τον Τζόνυ Ουόκερ. Την αφιερώνω σε όλους εσάς εκεί έξω που πιστέψατε σε έναν υπερβατικό απόλυτο έρωτα, ή σε ένα τυχερό φύλλο στο μπλακ τζακ, ή ακόμα στην απόλυτη ευτυχία και τον αληθινό έρωτα…

Keep Walking

Προσπαθώ να βάλω όλα τα κομμάτια σε σειρά
όλα τα λάθη μου, τις εμμονές μου, αυτά που μου αρέσουν
αυτά που με κάνουν και χάνω το κουράγιο μου.

Είναι τόσο σημαντικό να αρχειοθετείς, να έχεις ένα σύστημα
να φτιάχνεις την αλφάβητο σου, για να μπορείς έπειτα
να μιλήσεις, να εξηγήσεις στους γύρω σου τι είναι αυτό που ζητάς.

Κι ας είναι μάταιο.
Γιατί το ξέρεις … πως μια μέρα όλα όλα όσα έφτιαξες θα σκορπίσουν.
Είτε θα τα παρασύρει η συνήθεια … είτε θα τα σκοτώσει ο καιρός …

Υπάρχουν εκατοντάδες τρόποι να καταστραφούν αυτά που δημιούργησες.
Όμως κάθε καταστροφή θα έχει το σπέρμα μιας καινούριας μέρας μέσα της …

Κάθε καταστροφή, κάθε λόξα που θα σε
οδηγεί σε λάθος δρόμο
θα σου προσφέρει καινούριες ιδέες, θα ανοίγει νέα
ενδεχόμενα που δεν είχες ποτέ σου
φανταστεί.

Προσπάθησε να κλείσεις τα αυτιά σου στις σειρήνες. Το ξέρω
είναι δύσκολο. Όμως αξίζει.
Μην παρασύρεσαι από τον λούστρο των γκλος
περιοδικών.
Δεν είναι διαφήμιση η ζωή.

Δεν ξέρω πως θα το καταφέρεις. Δεν ξέρω αν είσαι από τους
τύπους που σφίγγουν τα δόντια ή αν απλά
σ’ αρέσει να γελάς με τα καμώματα σου.
Όπως και να ‘χει βάλε τα δυνατά σου.

Κι αν συμβαίνει να περνάς, τώρα που το διαβάζεις αυτό,
μερικές δύσκολες ώρες.
Αν ακούς τους μπελάδες  να σου χτυπούν την πόρτα
για μια ακόμα φορά, θυμήσου
πως αυτή είναι η πιο μεγάλη σου ευκαιρία.

Βάλτο καλά στο μυαλό σου. Οι πιο τρομαχτικές δυνάμεις
εκεί έξω μπορούν να γίνουν οι πιο πιστοί σου υπηρέτες.
Όλα είναι δυνατά.
Αρκεί να ανοίξεις την πόρτα και να βγεις έξω για να συναντήσεις αυτό που σε τρομάζει.

Θα καταλάβεις ίσως τότε πως η ευτυχία είναι όπως και ο έρωτας   – ένας μονόδρομος που αρκεί μονάχα
να τον περπατήσεις.

Μια σκέψη σχετικά μέ το “Τι μου έμαθε ο Johnny Walker

  1. Είχα φτάσει σε παρόμοια συμπεράσματα. Έγραφα παλιότερα (αν έχεις όρεξη διάβασε, πώς το είδα):

    Στρατιώτης μόνος, περπατάει σε τοπίο ερημωμένο, μέσα σε βαριά συννεφιά. Με στολή σχισμένη, σημαδεμένος από τραύματα και ουλές, προχωράει.
    Στρατολογημένος, χωρίς να ερωτηθεί, σε πόλεμο άχρηστο και παράλογο, ξέρει από την αρχή ότι δεν πρόκειται να νικήσει. Μπορεί μόνο να προχωράει. Περπατώντας, τρέχοντας, έρποντας, δεν έχει σημασία, αρκεί να προχωράει.
    . . .
    Κάποτε ήρθα σε ύπαρξη. Κάποτε θα φύγω. Ενδιαμέσως οφείλω να προχωράω συνεχώς. Έχω μια διαδρομή να κάνω, από το πρώτο σημείο, στο τελευταίο. Βήμα προς βήμα, συνεχώς φέρνω το ένα πόδι μπροστά απ’ τ’ άλλο κι αυτό αρκεί.

    Στην διαδρομή, είδα ότι μπλέκεσαι με πολλούς άσχετους κι αδιάφορους, διασταυρώνεσαι με κάποιους εχθρούς, συναντάς περιστασιακούς συμμάχους.

    Κάποιους, τους στενοχωρείς. Να ‘ναι καλά κι ας σε συγχωρούν.
    Κάποιους, τους βοηθάς. Να ‘ναι καλά κι ας μην το παίρνουν πάνω τους.

    Σε κάθε περίπτωση, δεν παίρνεις αιχμαλώτους, ούτε επιτρέπεις να αιχμαλωτιστείς, μην τυχόν και χάσεις τον εαυτό σου.

    Δύναμη, ηθικό και συναισθήματα μπορεί να κυμαίνονται.
    Προτεραιότητες μπορεί ν’ αλλάζουν, αξίες ν’ αμφισβητούνται, η κοσμοθεωρία να διαμορφώνεται συνεχώς.

    Πότε νίκες -πραγματικές ή φανταστικές- κάνουν το στήθος να φουσκώνει από περηφάνεια και το μυαλό να θριαμβολογεί, πότε ήττες -πραγματικές ή φανταστικές- φέρνουν ντροπή, τύψεις κι ενοχές.

    Όμως, το είδα, όλα πέρασαν, όλα πάντα περνούν.

    Δεν τρέχει τίποτα. Στην τελική, είναι αδιάφορο.

    Η μόνη σταθερά είναι το καθήκον μου να κουβαλήσω τον εαυτό μου από την πρώτη τρύπα που βγήκα μέχρι την τελευταία τρύπα που θα μπώ.

    Σούμα όλα, μετά από πορεία δεκαετιών, έζησα, μέτρησα και κατάλαβα:
    Ο κόσμος γύρω μου, ακόμα και όσα νιώθω ή σκέφτομαι μέσα μου, όλ’ αυτά μπορεί και να ‘ναι ψέματα.
    Η διαδρομή όμως είναι αληθινή.

    Σούμα όλα, μετά από πορεία δεκαετιών, έζησα, μετρήθηκα κι αποδέχθηκα:
    Δεν είμαι τίποτα σπουδαίο.
    Οφείλω όμως να το αναγνωρίσω:
    Αυτό που είμαι, μ’ έφερε μέχρι εδώ.
    Κι ακόμα πάω.

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Google photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s